De informatieavond die maandagavond 22 juni in de CO3 Campus werd gehouden over het voorkeursrecht dat het Rijk wil vestigen in en rond de Paulinapolder heeft bij veel bewoners voor onrust gezorgd. Er waren ongeveer 50 mensen bij de informatieavond aanwezig. Waar de aandacht de afgelopen tijd vooral uitging naar de mogelijke komst van nieuwe kerncentrales, werden veel inwoners nu voor het eerst geconfronteerd met de directe gevolgen van de plannen voor hun eigen woning of grond.
Vorige week maakte het kabinet in een Kamerbrief bekend dat twee locaties nog in beeld zijn voor de bouw van nieuwe kerncentrales: de Eemshaven in Groningen en de Paulinapolder bij Terneuzen. Hoewel de Eemshaven op dit moment als meest kansrijke locatie wordt gezien, blijft Zeeuws-Vlaanderen nadrukkelijk in beeld. Om toekomstige ontwikkelingen mogelijk te maken, wil het Rijk een voorkeursrecht vestigen op ongeveer 1.000 hectare grond. Dat gebied omvat niet alleen de Paulinapolder zelf, maar strekt zich uit tot ver buiten het oorspronkelijke zoekgebied, richting Biervliet. Voor veel bewoners kwam dat als een verrassing.
Sandra Dieleman van actiegroep Terneuzen tot de Kern was aanwezig bij de bijeenkomst en praatte ons bij over het verloop van de avond en de aanloop ernaartoe.
"Aangetekende brief op vrijdag, informatieavond op maandag"
De manier waarop de maatregel werd aangekondigd, zorgt bij bewoners voor extra frustratie. Vorige week vrijdag ontvingen betrokkenen een aangetekende brief van de overheid. Daarnaast gingen ambtenaren langs de deuren om bewoners te informeren. Slechts enkele dagen later volgde al de informatiebijeenkomst. Volgens verschillende aanwezigen was die termijn veel te kort.
Het voorkeursrecht betekent niet dat woningen of landbouwgronden onmiddellijk worden onteigend. Wel verandert de positie van eigenaren ingrijpend. Wie zijn woning of grond wil verkopen, moet die eerst aanbieden aan de Staat. Voor bewoners die hun woning momenteel te koop hebben staan, verandert daardoor plotseling het hele verkoopproces.
Ook Sandra Dieleman vreest dat het voorkeursrecht de verkoopbaarheid van woningen en gronden ernstig beperkt. Volgens Dieleman zorgt de maatregel voor grote onzekerheid bij bewoners die plannen hadden om te verhuizen of hun bedrijf te verkopen.
"Nationaal voorkeursrecht kan jarenlang blijven gelden"
Een belangrijk punt van zorg is de duur van het voorkeursrecht. Omdat het gaat om een nationaal voorkeursrecht van het Rijk, kan de maatregel aanzienlijk langer van kracht blijven dan vergelijkbare regelingen van gemeenten of provincies. In eerste instantie geldt het voorkeursrecht drie jaar. Daarna kan het worden verlengd met nog eens drie jaar en vervolgens tweemaal met vijf jaar. Daardoor kunnen eigenaren in het uiterste geval tot zestien jaar lang met de regeling te maken krijgen. Dat betekent jarenlange onzekerheid voor de bewoners van dit gebied.
Naast de gevolgen voor eigendom en verkoopbaarheid werden tijdens de bijeenkomst ook vragen gesteld over privacy. Volgens Dieleman kunnen bewoners binnen de procedure gegevens van andere grondeigenaren inzien die normaal alleen via het Kadaster beschikbaar zijn. Ook dat zorgde volgens haar voor onbegrip onder bewoners.
Onzekerheid blijft
Voorlopig is nog niet besloten waar de nieuwe kerncentrales daadwerkelijk zullen komen. Het kabinet onderzoekt zowel de Eemshaven als de omgeving van Terneuzen verder. Toch heeft de aanwijzing van het voorkeursrecht nu al gevolgen voor honderden grondeigenaren in Zeeuws-Vlaanderen.
Voor veel inwoners was maandagavond dan ook niet het einde van de discussie, maar pas het begin ervan. Sandra Dieleman gaat in elk geval naar iedere bijeenkomst die er over dit onderwerp gehouden wordt.
LEES OOK INLOOPAVONDEN VOOR ENERGIEPLANNEN KABINET
Dit is een artikel in samenwerking met Omroep Zeeland
