Het oorspronkelijke kistpedaal bovenop het huidige pedaal
© Marcel MangnusIn de Sint Willibrordusbasiliek in Hulst is sinds kort een bijzonder object te bewonderen. Het historisch kistpedaal van het Loys Isoré-orgel uit 1610 is namelijk terug in de basiliek. Organist Marcel Mangnus haalde het kistpedaal zelf op bij het atelier van Flentrop in Zaandam: “Dat was nog een heel gedoe, want we moesten eerst aantonen dat het van ons was.”
Het orgel van de basiliek werd gebouwd in 1610 en is twee jaar later geïnstalleerd in de basiliek. Het kistpedaal is het oorspronkelijke pedaal van het Isoré-orgel. De toetsen, die met de voeten worden bespeeld, zijn gemaakt van eikenhout en dus bijna vierhonderd jaar oud. “Dat kun je ook wel zien”, vertelt Mangnus, “want er zitten best grote scheuren in het hout.”
Tijdens de grote restauratie van het orgel in 1970-1972 werd het kistpedaal ‘geamputeerd’ en vervangen door een volwaardig pedaal. Dit ‘moderne’ pedaal had grote onder- en boventoetsen, in tegenstelling tot de kleine pedaaltoetsen van het kistpedaal.
Waar is het pedaal gebleven?
Mangnus werd in 2010 aangesteld als organist en wist dat het kistpedaal sinds de restauratie ergens lag opgeslagen, “alleen niemand wist waar het was gebleven”, zo vertelt hij. “Ik ben het daarom zelf gaan onderzoeken en kon het vorige maand ophalen bij het atelier van Flentrop in Zaandam. Hiervoor moest hij eerst aantonen dat het kistpedaal eigendom was van de parochie Maria Sterre ter Zee en thuishoort in de basiliek in Hulst. “Gelukkig kon ik dat doen op basis van een deel van het restauratiedossier”, legt hij uit.
Op dit moment is het kistpedaal in een vitrine geplaatst, maar daarmee is het nog niet geconserveerd. “Dat is de volgende stap in het proces”, aldus Mangnus. “Ik ben in overleg met orgelbouwers over de manier waarop we dat het beste kunnen doen.” Wie het pedaal graag in werking zou willen zien, heeft pech. “Het werkt nog steeds, maar je moet het koppelen aan de mechanieken van toen en die zijn vrijwel nergens meer in gebruik”, licht hij toe. Voor nu is het dus vooral een mooi object om naar te kijken.
| Mangnus maakte zelf een video van zijn trip naar Zaandam. Deze kun je hier bekijken. |
