Jan Leen Kloosterman hoogleraar reactorfysica TU Delft
Omroep ZeelandDe veelgenoemde Small Modular Reactors (SMR) zijn geen alternatief voor twee grote kerncentrales. Dat zegt Jan Leen Kloosterman, hoogleraar reactorfysica aan de TU Delft tegen Omroep Zeeland. Nu de Zeeuwse Staten een veto hebben uitgesproken over de Paulinapolder, lijkt er theoretisch alleen nog ruimte in de provincie voor SMR's. Maar die kunnen de toekomstige energiebehoefte niet alleen opvullen, zegt Kloosterman.
- Dit is een bericht van Omroep Zeeland -
SMR staat dus voor Small Modular Reactor. Het gaat om kleinere kernreactoren waarvan een groter deel van de onderdelen in fabrieken wordt gemaakt. Op de plek waar de centrale komt te staan, worden die onderdelen vervolgens samengebouwd. De ruimte die deze SMR's innemen zijn per reactor ongeveer de helft van de ruimte die de centrale Borsele bezet.
Sneller en goedkoper
"Het is niet zo dat er geen werkzaamheden op locatie zijn", benadrukt Kloosterman. Er blijft veel betonwerk nodig en ook leidingen, elektrische installaties en andere onderdelen moeten ter plekke worden aangelegd. "Het is geen legpuzzel die je krijgt, stapelt en klaar." Het voordeel van de fabrieksmatige aanpak is volgens hem vooral dat dezelfde onderdelen vaker kunnen worden gebouwd. Daardoor kan ervaring worden opgedaan en zou de bouw uiteindelijk goedkoper en sneller kunnen worden.
Op dit moment zijn er nog geen SMR's volgens dat principe in bedrijf. In Canada worden wel vier kleine reactoren gebouwd. De eerste daarvan zou rond 2030 elektriciteit moeten gaan leveren. Ook Rolls-Royce werkt in het Verenigd Koninkrijk aan plannen voor kleine kerncentrales.
Volgens Kloosterman kan Nederland vanaf ongeveer 2030 aansluiten bij zulke projecten. Als de productie eenmaal goed op gang is, verwacht hij dat een SMR in vier tot vijf jaar gebouwd kan worden.
Ze moeten ook worden gekoeld en zullen daarom, net als grote kerncentrales, in de buurt van voldoende koelwater moeten worden gebouwd. Of de stroom uiteindelijk ook goedkoper wordt dan die van grote kerncentrales, is nog onzeker. "Dat is de claim van de fabrikanten, maar dat zullen we moeten zien als ze eenmaal draaien."
Kleine werkende centrales in China en Rusland
In China en Rusland zijn wel al twee kleinere centrales in werking. De centrale in Rusland is gebouwd in een schip en in China is een experimentele centrale met een hogetemperatuur-gasgekoelde reactor. Omdat deze niet in serie in een fabriek worden gebouwd zijn ze volgens Jan Leen Kloosterman geen reguliere SMR's.
Geen vervanger voor grote kerncentrales
SMR's zijn volgens Kloosterman geen alternatief waarmee Nederland de plannen voor grote kerncentrales zomaar kan schrappen. Daarvoor groeit de behoefte aan elektriciteit te sterk. Hij ziet kleine en grote kerncentrales daarom eerder naast elkaar bestaan. "We hebben daarnaast nog heel veel andere dingen nodig: zon, wind en opslag. Maar het kan wel een nuttige toevoeging zijn."
Wachten met grote centrales totdat SMR's beschikbaar zijn, vindt Kloosterman onverstandig. "Dan verlies je misschien heel veel momentum en ook heel veel ervaring." Rond de bestaande kerncentrale in Borssele is volgens hem nu nog kennis aanwezig en ook overheid en vergunningverleners hebben zich opnieuw op kernenergie ingericht.
