De discussie over de voorgenomen vestiging van een asielzoekerscentrum (AZC) op Handelspoort-1 is donderdagavond weer opgelaaid. Voorafgaand aan de commissievergadering verzamelden tegenstanders zich bij de ingang van het stadhuis voor een vreedzaam protest. Terwijl in de binnenstad de kermis draaide, zat binnen de publieke tribune vol.
Wie niet fysiek aanwezig was, had overigens pech: juist bij dit, toch wel beladen, agendapunt liet de livestream van de gemeente het wegens een landelijke storing grotendeels afweten. Ondanks de grote belangen en de volle zaal verliep de avond onder leiding van voorzitter Ronaut den Hollander (PRO) opmerkelijk beheerst. Er werd op het scherpst van de snede gedebatteerd, maar zonder oplopende emoties.
Bezwaren over veiligheid en toezicht
Nadat de raad vorig najaar nog tegen de vergunning stemde, ligt er nu een herziene aanvraag met aanvullende maatregelen van het COA. Tijdens het inspreekmoment laat een vertegenwoordiger van de omwonenden (Driewegen en Zeldenrust) weten dat het wantrouwen onverminderd groot blijft. De voorgestelde maatregelen, zoals onder andere extra camera's en beplanting, doet hij af als een "wassen neus". Tevens waarschuwt hij voor een gebrek aan handhaving en capaciteit bij de politie in Zeeuws-Vlaanderen en kondigt hij juridische stappen aan als het plan wordt doorgezet. Raadslid Hessing (Hart voor Terneuzen) vraagt of Marina Beach een alternatief kan zijn, wat de inspreker hooguit als "uiterst noodmiddel" ziet.
Vertraging dreigt door beschermde vleermuizen
Naast leefbaarheid en verkeersveiligheid op het industrieterrein kan ook de lokale fauna roet in het eten gooien. De inspreker bezit beelden van vleermuizen die af en aan vliegen rond het leegstaande Neckermannpand en via ontbrekende stootvoegen in de spouwmuren verblijven. Omdat vleermuizen beschermd zijn, kan dit dossier forse vertraging oplopen. Een gedegen ecologisch veldonderzoek naar vaste rust- en verblijfplaatsen is seizoensgebonden en kan uitsluitend plaatsvinden tijdens de actieve periode van de dieren, die loopt van april tot en met september. Wethouder Calon geeft aan dat een nieuw onderzoek pas wordt ingesteld als blijkt dat de situatie afwijkt van de eerdere quickscan.
Van scepsis tot humanitaire plicht
In de raad blijken de meningen verdeeld. Peter van Valderen (PVV) handhaaft zijn negatieve advies: "We moeten de put niet dempen als het kalf verdronken is. De wijze waarop het COA de aanvraag indiende, wekt geen enkel vertrouwen." Ingrid Wojtal (Sociaal Terneuzen) benadrukt de zwaarte van de doelgroep: "Het gaat om tweehonderd mensen die deels getraumatiseerd zijn. Eén beveiliger zonder verdere begeleiding in het pand is simpelweg onvoldoende." Aan de andere kant benadrukt mevrouw De Kok (PRO) de menselijke maat: "Het gaat om mensen die alles hebben moeten achterlaten. Handelspoort kan een veilige haven bieden, zeker voor kinderen die in de tijdelijke noodopvang schade oplopen."
Open dag AZC
De Kok wijst erop dat de huidige noodopvang in de bibliotheek aanstaande zaterdag 26 september meedoet aan de landelijke Open AZC-dag (13.00 - 16.00 uur) en roept critici op het gesprek aan te gaan. Docent Henk Eerkes (ChristenUnie) sluit zich daarbij aan vanuit zijn ervaring met anderstalige leerlingen: "De overgrote meerderheid is van goede wil.” D66 oppert om met thema-avonden en actieve kennismaking de integratie te bevorderen.
Eensgezindheid en arbeidsparticipatie
Verantwoordelijk wethouder Calon benadrukt dat het voltallige college eensgezind achter de plannen staat. Hij pareert kritiek op de handhavingscapaciteit door te wijzen op de feiten: “Er is 142 fte aan politieagenten actief in Zeeuws-Vlaanderen en bij de tien gemeentelijke boa’s staat slechts één vacature open.” Het veiligheidsplan rondom de locatie Handelspoort hoeft nu nog niet tot in detail klaar te zijn; dat moet tien weken voor de daadwerkelijke opening worden bekrachtigd door de gemeente en Veiligheidsregio zeeland. Calon stuurt aan op arbeidsparticipatie om verveling bij de inwonende asielzoekers tegen te gaan: "Zorg dat deze mensen geworteld raken in Zeeuws-Vlaanderen, dat ze aan het bed staan als verpleger of aan de poort als bewaker."
Van de oude bibliotheek naar Handelspoort
De asielzoekers die momenteel in de bibliotheek verblijven, stromen als eerste door naar Handelspoort, waarmee het karakter volgens het college hoofdzakelijk op gezinsopvang gericht blijft.
Mocht de raad het voorstel voor de Handelspoort 1 op 8 oktober alsnog verwerpen, dan is het vraagstuk nog steeds niet van tafel. "We móeten voldoen aan de Spreidingswet," houdt Calon de raad voor. "Als Handelspoort niet doorgaat, moeten we op zoek naar een andere locatie. We kunnen niet anders."
Voorafgaand aan het overleg kwamen Terneuzenaren voor het stadhuis bij elkaar voor een vreedzaam protest: